In ons eerste artikel in deze reeks schreven we het al: het uitstel van de AI-verordening geldt niet voor alles. De transparantieregels uit artikel 50 zijn sinds 2 augustus 2026 van kracht. En over zeven weken, op 2 december, loopt de overgangstermijn voor watermerken af. Tijd voor een praktische blik.
Wat regelt artikel 50?
Artikel 50 draait om één principe: mensen moeten weten wanneer ze met AI te maken hebben. Dat vertaalt zich naar een paar concrete situaties:
- Praten met AI: wie met een chatbot of AI-assistent communiceert, moet weten dat het AI is, tenzij dat overduidelijk is.
- AI-gegenereerde content: aanbieders van generatieve AI moeten ervoor zorgen dat tekst, beeld, audio en video die hun systemen maken, machineleesbaar herkenbaar is als AI-gegenereerd.
- Deepfakes: wie realistisch nagemaakt beeld of geluid publiceert, moet dat vermelden.
- Teksten over publieke zaken: AI-gegenereerde tekst die wordt gepubliceerd om het publiek te informeren, moet als zodanig worden gemeld, tenzij een mens de tekst inhoudelijk heeft beoordeeld en er verantwoordelijkheid voor neemt.
- Emotieherkenning en biometrische categorisering: mensen moeten worden geïnformeerd als zulke systemen op hen worden toegepast.
Wat verandert er op 2 december?
Via de AI Omnibus kregen generatieve AI-systemen die al vóór 2 augustus op de markt waren, extra tijd voor de watermerkplicht. Die termijn loopt op 2 december 2026 af. Let op: die overgangstermijn geldt alleen voor het technisch markeren van content. De meldplicht bij chatbots en deepfakes geldt al sinds augustus.
Overtredingen van de transparantieregels kunnen worden beboet tot 15 miljoen euro of 3 procent van de wereldwijde jaaromzet.
Checklist voor organisaties die AI gebruiken
De meeste zorg-, onderwijs- en overheidsorganisaties zijn geen aanbieder van AI, maar gebruiker. Voor hen komt het neer op:
- Chatbots op de website of in apps: staat er duidelijk dat bezoekers met AI praten?
- Brieven, nieuwsberichten en publieksinformatie: wordt AI-gegenereerde tekst door een mens beoordeeld voordat die naar buiten gaat? Leg dat vast.
- Beeld en video: gebruik je AI-gegenereerde beelden in communicatie, vermeld dat dan, zeker als ze echt lijken.
- Leveranciers: vraag na hoe jouw AI-leveranciers voldoen aan artikel 50, en wat zij doen richting 2 december.
- Medewerkers: zorg dat collega’s weten wanneer en hoe ze AI-gebruik moeten vermelden. Dat sluit mooi aan op de verplichting rond AI-geletterdheid.
Hoe Morvic hiermee omgaat
In Morvic is altijd zichtbaar dat een antwoord van een AI-assistent komt. De stelregel die we klanten meegeven: AI maakt een concept, een mens beoordeelt en verstuurt. Daarmee voldoe je niet alleen aan de geest van artikel 50, het is ook gewoon goed vakmanschap.
Dit was de tiende aflevering van Morvic verhalen. We blijven de ontwikkelingen rond AI, regelgeving en onze klanten volgen. Tot volgende week.
Bronnen: Verordening (EU) 2024/1689, artikel 50; Verordening (EU) 2026/1744 (AI Omnibus).
